परिचय
काठका दाउरा बालेर आएको वस्तुलाई खरानी भानिन्छ । यसमा क्षारीय गुण हुने भएकोले विभिन्न कीराहरू
भगाउनका लागि प्रयोग गर्न सकिन्छ । माटोमा खरानी मिसाउनाले माटोको पानी बोक्ने क्षमता पनि बढ्न जान्छ र
बालीबिरुवालाई राम्रो हुन्छ | खरानीमा १५% क्याल्सियम र २.६% पोटासियम हुने हुनालेटुप्पो कुहिने, फल फुटनेस समस्या कम गर्नाका साथै यसले रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता पनि बढाउँदछ । 
प्रयोग विधि
• ५ के .जी. खरानी प्रतिक्विन्टल अनाजमा मिसाएर राखेमा अनाजलाई घुन लाग्नबाट बचाउन सकिन्छ ।
• सफा खरानी बिहान बोटबिरुवामा छर्नाले लाही कीरा, काँक्रो, फर्सीको खपटे, पात खन्ने कीराको प्रकोपह राउँछ।
• त्यस्तै खरानी माटोमा छर्नाले माटोमा बस्ने चिप्ले तथा शङ्खे कीराको प्रकोप कम हुन्छ ।
• २ भाग खरानीमा १ भाग चिउरीको पिना मिसाई त्यसमा १५ भाग पानी घोलेर तरकारीको ब्याडमा सिँचाई गरेमा धमिरा र कमिलाको प्रकोप कम गर्न सकिन्छ ।
